JBManagement
kurs 1 / 4

Döviz piyasası, yani Forex, para birimlerinin alınıp satıldığı küresel bir tezgâh üstü piyasadır. Tek bir merkezi borsası yoktur: işlemler, elektronik sistemler ağı üzerinden doğrudan katılımcılar arasında gerçekleşir. Piyasanın günlük ortalama hacmi birkaç trilyon dolardır; bu da onu dünyanın en büyük finans piyasası yapar. Bu kurs, piyasanın nasıl işlediğini ve bir işlemin sonucunun nelerden oluştuğunu açıklar.

Hesap aç

ders 1.1

Piyasa katılımcıları işlem amaçlarına göre ayrılır ve bu ayrım fiyatın neden hareket ettiğini açıklar.

Merkez bankaları
Para politikasını yönetir ve gerektiğinde döviz müdahalesi yapar. Etki gücü en yüksek katılımcıdır: bir faiz değişikliği kuru yüzde birkaç puan oynatabilir.
Ticari ve yatırım bankaları
İşlem hacminin ana bölümünü oluşturur. Müşteri akışlarına hizmet verir ve kendi pozisyonları için işlem yapar.
Şirketler
Sözleşme ödemeleri ve kur riskinden korunma amacıyla döviz alıp satar. İşlemleri spekülatif değil, ekonomik ihtiyaca dayalıdır.
Kurumsal yatırımcılar
Fonlar, sigorta ve emeklilik şirketleri; sermayeyi ülkeler arasında yeniden dağıtır.
Bireysel yatırımcılar
Hacmin küçük bir payını oluşturur, aracı kurumlar üzerinden çalışır ve ağırlıklı olarak kaldıraçla işlem yapar.

ders 1.2

Piyasa haftada beş gün, günde yirmi dört saat açıktır; ancak aktivite gün içinde eşit dağılmaz.

SeansSaatÖzellikler
Asya seansıTokyo ve Sidney01:00 – 10:00 CETDüşük volatilite, dar aralıklar. Avustralya ve Yeni Zelanda doları ile Japon yeni aktiftir.
Avrupa seansıLondra ve Frankfurt09:00 – 18:00 CETEn yüksek işlem hacmi. Euro, sterlin ve İsviçre frangı aktiftir.
Amerika seansıNew York14:30 – 23:00 CETYüksek volatilite. ABD doları ve Kanada doları aktiftir.

Londra ve New York seanslarının 14:30 – 18:00 CET arasındaki kesişimi, günün en yüksek likiditesini ve en dar spreadlerini sunar.

ders 1.3

Parite, bir birim baz para biriminin kaç birim karşıt para birimine denk geldiğini gösterir.

EUR/USD = 1,0850 kotasyonunda euro baz para birimi, dolar ise karşıt para birimidir. Bir euro 1,0850 dolar eder.

Pariteyi almak, karşıt para birimiyle baz para birimini satın almak demektir; satmak ise ters işlemdir. Döviz piyasasında alışılmış anlamda bir "düşüş yönü" bulunmamasının nedeni de budur: EUR/USD satarken dolar alırsınız.

Parite türüÖrneklerÖzellikler
MajörlerEUR/USD, GBP/USD, USD/JPY, USD/CHF, USD/CAD, AUD/USD, NZD/USDEn yüksek likidite, en düşük spreadler.
Çapraz paritelerEUR/GBP, EUR/JPY, GBP/JPY, AUD/JPYABD doları içermez. Spread daha geniş, hareketler daha serttir.
Egzotik paritelerUSD/TRY, USD/ZAR, USD/MXNGeniş spread, yüksek volatilite, fiyat boşluğu riski.

ders 1.4

Bir enstrümanda her an iki fiyat bulunur.

Bid, sizin sattığınız fiyattır. Ask, sizin satın aldığınız fiyattır. Ask her zaman Bid'den yüksektir.

Spread, bu ikisi arasındaki farktır. İşlemin temel maliyetidir.

Temel sonuç: pozisyon, spread kadar eksi bir sonuçla açılır. Ask fiyatından alıp hemen Bid fiyatından satarsanız spread tutarını kaybedersiniz. Başa baş noktasına gelmek için fiyatın spread mesafesini sizin lehinize kat etmesi gerekir.

Spread neye bağlıdır.

  • Enstrümanın likiditesine: EUR/USD'de spread USD/TRY'den daha dardır.
  • Günün saatine: Asya seansında ve piyasa açılışında spread daha geniştir.
  • Makro verilerin açıklanmasına: yayın anında spread birkaç kat genişler.
  • Hesap türüne: komisyonlu hesaplarda spread sıfırdan başlar.

ders 1.5

Pip, fiyat değişiminin standart birimidir. Paritelerin çoğunda virgülden sonraki dördüncü basamak, Japon yeni içeren paritelerde ise ikinci basamaktır.

Modern platformlar kesirli pipi, yani beşinci basamağı (yen paritelerinde üçüncü basamağı) gösterir. 1,08501'den 1,08511'e hareket bir tam pip ya da on kesirli piptir.

Pip değeri pozisyon büyüklüğüne ve karşıt para birimine bağlıdır. Karşıt para birimi ABD doları olan bir paritede, 100.000 birim baz para birimlik standart lot için bir pip 10 dolara eşittir.

LotHacimPip değeri
Standart (1.00)100.000 birim10 dolar
Mini (0.10)10.000 birim1 dolar
Mikro (0.01)1.000 birim10 sent

Karşıt para birimi ABD doları değilse, pip değeri güncel kur üzerinden hesap para birimine çevrilir.

ders 1.6

Kaldıraç, pozisyon büyüklüğü ile onu açmak için gereken öz sermaye arasındaki orandır. 1:30 kaldıraç, 30.000 euroluk bir pozisyonun 1.000 euro teminat gerektirdiği anlamına gelir.

Teminat (marjin), açık pozisyon karşılığında hesapta bloke edilen tutardır. Bu bir komisyon ya da ödeme değildir: pozisyon kapatıldığında teminat serbest bakiyeye geri döner.

Kaldıraç, mevcut sermayeyle açılabilecek pozisyon büyüklüğünü artırır. Kârınızı kendi başına artırmaz; hem kârı hem zararı orantılı olarak büyütür. "Yüksek kaldıraç tehlikelidir" ifadesi kesin değildir: tehlikeli olan büyük pozisyon hacmidir. Kaldıraç yalnızca bu hacmin üzerindeki sınırı kaldırır.

Temel göstergeler

Bakiye
Yalnızca kapatılmış işlemler dikkate alınarak hesaplanan fon tutarı.
Özkaynak (equity)
Bakiye artı açık pozisyonların değişken sonucu.
Kullanılan teminat
Pozisyonlar karşılığında bloke edilen tutar.
Serbest teminat
Özkaynak eksi kullanılan teminat.
Teminat seviyesi
Özkaynak bölü kullanılan teminat, çarpı yüzde yüz.Teminat seviyesi = Özkaynak / Kullanılan teminat × %100

ders 1.7

Swap, pozisyonun işlem günü kapanışından sonra taşınması karşılığında yapılan tahakkuk ya da kesintidir. Ekonomik temeli, paritedeki para birimlerinin faiz oranları arasındaki farktır.

EUR/USD alırken fiilen euro tutar ve dolar borçlanırsınız. Euro faizi dolar faizinden düşükse fark hesabınızdan kesilir. Yüksekse hesabınıza eklenir.

Pratikte bilinmesi gerekenler.

  • Swap, sunucu saatine göre işlem gününün kapanışında, genellikle Orta Avrupa saatiyle gece yarısı tahakkuk eder.
  • Çarşamba günleri hafta sonu taşıması için üç katı swap uygulanır.
  • Swap her iki yönde de negatif olabilir, çünkü aracı kurum piyasa faiz farkına kendi marjını ekler.
  • Pozisyon uzun süre tutulduğunda swap önemli bir maliyete dönüşür.

ders 1.8

Piyasa emri, mevcut fiyattan anında gerçekleşir. Hemen şimdi pozisyona girmek gerektiğinde kullanılır.

TürAçıklama
Buy LimitMevcut fiyatın altından alış. Destekten dönüş beklendiğinde kullanılır.
Sell LimitMevcut fiyatın üstünden satış. Dirençten dönüş beklendiğinde kullanılır.
Buy StopMevcut fiyatın üstünden alış. Yukarı kırılım işlemlerinde kullanılır.
Sell StopMevcut fiyatın altından satış. Aşağı kırılım işlemlerinde kullanılır.
Stop LossFiyat aleyhinize hareket ettiğinde pozisyonu kapatır. Her işlemde zorunludur.
Take ProfitHedefe ulaşıldığında pozisyonu manuel takip gerekmeden kapatır.
Trailing StopStopu fiyatın ardından taşır ve trendde biriken kârı korur.

ders 1.9

Piyasa gerçekleştirmesi (market execution), emrin sunucuya ulaştığı anda mevcut en iyi fiyattan gerçekleştiği modeldir. İletim sırasında fiyat değişmişse işlem yeni fiyattan açılır. Bu modelde fiyat onayı için yeniden kotasyon (requote) talebi yoktur.

Kayma (slippage), beklenen gerçekleşme fiyatı ile fiili fiyat arasındaki farktır. Hem negatif hem pozitif olabilir. En çok düşük likidite anlarında ve makro verilerin açıklanması sırasında görülür.

Gerçekleşme kalitesini etkileyen etkenler:

  • Bilgisayarınızın işlem sunucusuna uzaklığı
  • İnternet hızı
  • Enstrümanın o andaki piyasa derinliği
  • Emir hacmi
kendinizi sınayın

8 sorudan 0 tanesi yanıtlandı0%

1.Döviz piyasasında etki gücü en yüksek katılımcı kimdir?

Yanlış. Doğru yanıt: B

Açıklama: Merkez bankaları para politikasını yönetir ve döviz müdahalesi yapabilir. Faiz oranındaki bir değişiklik kuru önemli ölçüde etkileyebilir.

2.Piyasa likiditesi hangi dönemde en yüksektir?

Yanlış. Doğru yanıt: B

Açıklama: Avrupa ve Amerika seanslarının kesişimi en yüksek işlem hacmini, yüksek likiditeyi ve genellikle en dar spreadleri sağlar.

3.EUR/USD = 1,0850 kotasyonu ne anlama gelir?

Yanlış. Doğru yanıt: B

Açıklama: EUR/USD paritesinde euro baz para birimi, dolar ise karşıt para birimidir. Dolayısıyla 1 EUR, 1,0850 USD'ye eşittir.

4.Yatırımcı pariteyi hangi fiyattan satın alır?

Yanlış. Doğru yanıt: B

Açıklama: Ask, piyasanın size döviz sattığı fiyattır. Bid ise sizin onu satabileceğiniz fiyattır.

5.Karşıt para birimi ABD doları olan bir paritede 100.000 birimlik standart lot için bir pip kaç dolardır?

Yanlış. Doğru yanıt: B

Açıklama: Karşıt para birimi USD olan paritelerin çoğunda 100.000 birimlik standart lot için bir tam pip genellikle 10 USD'ye eşittir.

6.Kaldıraç arttığında kâr ve zarara ne olur?

Yanlış. Doğru yanıt: C

Açıklama: Kaldıraç, aynı sermayeyle daha büyük pozisyon açmaya olanak tanır. Bu nedenle aynı piyasa hareketinde hem kâr hem zarar orantılı olarak daha büyük olur.

7.Mevcut fiyatın altından alış yapmak için hangi emir türü kullanılır?

Yanlış. Doğru yanıt: B

Açıklama: Buy Limit mevcut fiyatın altına yerleştirilir ve yatırımcı fiyatın belirli bir seviyeye gerileyip ardından yukarı dönmesini beklediğinde kullanılır.

8.Emir gerçekleşmesinde kayma (slippage) nedir?

Yanlış. Doğru yanıt: B

Açıklama: Kayma, emrin gönderilmesi ile gerçekleşmesi arasında fiyatın değişmesiyle ortaya çıkar. Hem negatif hem pozitif olabilir.

SSS

Döviz piyasası, yani Forex, para birimlerinin alınıp satıldığı küresel bir tezgâh üstü piyasadır. Tek bir merkezi borsası yoktur: işlemler, elektronik sistemler ağı üzerinden doğrudan katılımcılar arasında gerçekleşir. Piyasanın günlük ortalama hacmi birkaç trilyon dolardır; bu da onu dünyanın en büyük finans piyasası yapar.

Lot, standart hacim birimidir. Bir standart lot 100.000 birim baz para birimine eşittir. Ayrıca 0,1 lota eşit mini lot ve 0,01 lota eşit mikro lot kullanılır.

Kaldıraç, pozisyon büyüklüğü ile onu açmak için gereken öz sermaye arasındaki orandır. Teminat, açık pozisyon karşılığında hesapta bloke edilen tutardır. Bu bir komisyon ya da ödeme değildir: pozisyon kapatıldığında teminat serbest bakiyeye geri döner.

Pozisyon, spread kadar eksi bir sonuçla açılır. Ask fiyatından alıp hemen Bid fiyatından satarsanız spread tutarını kaybedersiniz. Başa baş noktasına gelmek için fiyatın spread mesafesini sizin lehinize kat etmesi gerekir.

Swap, sunucu saatine göre işlem gününün kapanışında tahakkuk eder. Çarşamba günleri üç katı swap uygulanır: bu, piyasanın kapalı olduğu ancak işlemlerin takasının devam ettiği hafta sonu taşıması içindir.

Hayır. Standart stop-loss, tam olarak belirtilen fiyattan gerçekleşmeyi garanti etmez. Fiyat boşluğunda fiyat stop seviyesini atlayabilir ve pozisyon mevcut ilk fiyattan kapanır. Buna kayma (slippage) denir; bu, aracı kurumun hatası değil, piyasanın normal işleyişidir.

Akademinin tüm kursları